Flóttaáætlun

,,Farðu út og vertu úti“ eru einföld og skýr skilaboð sem fólki er ráðlagt að fylgja ef upp kemur eldur, en til þess að komast út þarf að hafa flóttaáætlun. Ef eldur kemur t.d. upp þar sem fólk sefur geta hiti og reykur valdið dauða nema fólk hafi áætlun um hvernig bregðast eigi við. Tryggja þarf að flóttaleiðir séu ávallt greiðfærar og að áætlunin innifeli:

  • Reykskynjara
  • A.m.k. tveggja flóttaleiða (t.d. framdyr og bakdyr, svefnherbergisgluggar, svalir eða gluggi með neyðarstiga af efri hæðum)
  • Flóttaáætlun sem teiknuð er á blað
  • Fjölskylduumræður og æfingar

Hér getur þú skoðað sýnidæmi um flóttaleið úr íbúð í fjölbýli og sérbýli.

Skref 1:

Nauðsynlegt er að hafa a.m.k. tvær greiðar flóttaleiðir frá hverju herbergi heimilisins, sérstaklega frá svefnherbergjunum. Gerðu teikningu af heimili þínu þar sem allar dyr og gluggar eru sjáanlegar. Skipulegðu með heimilisfólkinu hvað hver á að gera. Ef þú átt heima í fjölbýlishúsi, þá eiga flóttaleiðir að leiða fólk í stigaganga eða á svalir. Aldrei má nota lyftu í eldsvoða því hún getur stöðvast á þeirri hæð sem eldurinn er á. Farðu yfir allar flóttaleiðir sem þið hafið ákveðið. Athugaðu hvort ekki sé hægt að opna allar dyr og glugga auðveldlega, jafnvel í myrkri. Ef þú átt heima á efri hæð/hæðum, athugaðu þá hvort ekki sé hægt að koma fyrir brunastiga úr glugga eða af svölum þannig að þið eigið örugga leið niður. Hafðu einnig við höndina breitt límband til að líma fyrir hurðir til að seinka því að reykur komist inn í íbúðina. Ef á heimilinu eru lítil börn eða hreyfihamlaðir einstaklingar, látið þá viðkomandi helst sofa á neðri hæðum eða gerið aðrar viðeigandi ráðstafanir til þess að þau komist örugglega út.

Skref 2:

Ákveðið mætingarstað úti. Vertu viss um að allir viti að þeir eigi að fara út strax og vart verður við eld og hittast á fyrirfram ákveðnum stað þar sem slökkviliðið kemur að byggingunni. Hringdu í slökkviliðið úr öruggum síma, t.d. frá nágrannanum. Farðu ekki inn í bygginguna aftur eftir að út er komið. Tilkynntu slökkviliðinu ef einhver er lokaður inni og láttu slökkviliðsmennina um björgunina. Þeir hafa tækin og þekkinguna til þess að fara inn í brennandi hús.

Skref 3:

Æfðu flóttaáætlunina.
Í hvert skipti sem þú og fjölskylda þín haldið eldvarnaæfingu líktu þá eftir raunveruleikanum eins og hægt er. Æfðu flóttaáætlunina a.m.k. á sex mánaða fresti. Fáðu einhvern til að líkja eftir hljóði reykskynjarans og til að fylgjast með að allir taki þátt af fullri einlægni. Meira en helmingur allra bruna á sér stað þegar fólk er í fasta svefni. Byrjið því æfinguna á því að allir fari í sitt svefnherbergi og bíði þar eftir viðvöruninni. Gerið æfinguna eins raunverulega og hægt er og æfið að fara út um báðar flóttaleiðirnar. Látið eins og einhverjir hlutar hússins, og þar með flóttaleiðir, séu lokaðar af eldi og reyk, það sé myrkur og gangar fullir af reyk.

Skref 4:

Vertu viðbúin(n) því óvænta. Reykur og eldur geta lokað flóttaleiðum þínum og hvoru tveggja er lífshættulegt.
Þreifaðu ávallt hurðir áður en þú opnar þær. Reyndu að krjúpa eða skríða að hurðinni, teygðu höndina eins hátt upp og hægt er og leggðu hana á hurðina, hurðarhúninn og rifuna milli stafs og hurðar. Ekki opna hurðina ef hún er heit, notaðu þá frekar hina flóttaleiðina þína. Ef hún er köld skaltu samt opna hana með varúð og vera tilbúinn að loka henni aftur ef hiti og/eða reykur kemur inn. Ef eina leiðin sem þú hefur er í gegnum reykinn skaltu skríða á höndum og fótum með höfuðið eins lágt og þú getur að næsta útgangi. Reykurinn er heitur og stígur upp á við og þessvegna getur verið þokkalegt loft niðri við gólf (10-20 cm) í nokkurn tíma.

Flóttaleiðir í fjölbýlishúsum eiga að beina fólki í stigaganga en ekki í lyftur. Lyftur má aldrei nota í eldsvoða því þær geta stöðvast á þeirri hæð sem eldurinn er. Í flestum fjölbýlishúsum er gert ráð fyrir því að önnur flóttaleið af tveimur sé út á svalir. Ef þú kemst ekki út í stigahúsið vegna reyks og elds þá lokarðu hurðinni strax og ferð í staðinn út á svalir. Þar áttu að geta beðið í öruggu skjóli fyrir eldinum þar til hjálp berst. Sérstök athygli er vakin á að SHS býður húsfélögum á höfuðborgarsvæðinu ókeypis skoðun eldvarna í sameign og eru húsfélög hvött til að notfæra sér þá þjónustu.